Onlangs las ik dat een Zweeds onderzoek heeft aangetoond dat de leerprestaties van leerlingen verbeteren wanneer ze wekelijks op school extra uren gymles krijgen. Ik vroeg mij af of hier in het verleden al eens onderzoek naar gedaan is en zo kwam ik bij een werkstuk terecht dat over hetzelfde onderwerp gaat en dat in 1936 door een dorpsgenoot van ons geschreven is.
Gerardus Johannes Cornelis Westgeest is op 28 juli 1910 geboren. Zijn vader was eigenaar van Café Flora, het huidige Café Rooie Cor aan de Oostdorperweg. In 1930 behaalde Gerard de MO akte lichaamsoefeningen en twee jaar later heilgymnastiek (tegenwoordig spreken we van fysiotherapie) en massage. Hij ging als gymnastiekleraar op vier scholen werken, twee in Rijswijk, één in Den Haag en één in Wassenaar. Deze laatste school was de St. Willibrordusschool die gehuisvest was in de Van Heeckerenstraat. Hij is in 1936 getrouwd met Anna Elisabeth van Krimpen. Ze gingen eerst in de Wassenaerstraat wonen op nummer 14 en later op het adres Jonkerlaan 52. Gerard is op 17 december 1990 in ons dorp overleden.
Het werkstuk van C.J. Westgeest bij zijn studie pedagogiek in 1936.
In 1936 moest hij een werkstuk maken omdat hij studeerde voor de MO akte pedagogiek. De titel van dit werkstuk is: De invloed van lichaamsoefeningen op intellectuele prestaties. Men was in die tijd van mening dat de gymnastieklessen aan het eind van de schooldag gegeven moesten worden omdat de leerlingen na zo’n les minder presteerden in de klas. Hij wilde met dit onderzoek aantonen (hij noemt het zelf een bescheiden onderzoek), dat dit niet juist is. Voor dit onderzoek gebruikte hij de leerlingen van 15 klassen waar hij zelf les aan gaf. Hij gebruikte hiervoor het lesplan van de Haagsche Kweekschool, Instituut voor Lichamelijke Opvoeding. Hierin stond onder meer dat het einde van een gymles een kalmerende invloed moet hebben. Ik neem de slotconclusie van zijn onderzoek over: “ Al moet men dus zeer voorzichtig zijn met de gevolgtrekkingen, toch gaat het m.i. niet aan, gezien de resultaten van dit onderzoek, de kinderen na de gymnastiekles zonder meer te qualificeren als absoluut ongeschikt tot intellectueel werk. En dus schijnen we in dit opzicht het oude sedert lang verlaten standpunt weer meer nabij te komen, dat lichaamsoefeningen de geestelijke vermoeidheid doen verminderen. Als het dus waar is dat een te juister tijd ingeschakelde les in lichaamsoefeningen ook een voordeel is voor het onderricht in intellectuele vakken, dan moet deze les gerekend worden tot een noodzakelijk en onontbeerlijk bestanddeel van het gehele onderricht, en dus tot een van de waardevolste opvoedingsmiddelen.”
Carl Doeke Eisma