Een onderwerp, dat ook de laatste tijd weer in de plaatselijke kranten ter sprake komt, is Duinrell. De ene keer in positieve, de andere keer in negatieve zin. Dat dit niet van vandaag of gisteren is, zal u bekend zijn. Zo vond ik in Het Vaderland van 23 november 1930 een stukje onder de titel: Ons natuurschoon.
Onze gemeente behoort almede tot de mooiste van het land, ook al is hier en daar de laatste jaren wel eens natuurschoon aan de uitbreiding van ons als woonplaats zoo gezocht dorp ten offer moeten vallen. Sedert eenige maanden worden wij echter met een zeer ernstige schending van het natuurschoon bedreigd. Zeer bekend is de mooie wandeling langs het boschrijke landgoed Duinrell naar de duinen en de zee over het z.g. “Wassenaarsche Slag.” Even voorbij Duinrell verheft zich een machtige duinengroep; men is bezig deze af te graven en zijn wij goed ingelicht, dan zou het de bedoeling zijn een oppervlakte van meer dan 100 H.A. duin te nivelleeren. Voor de gemeente Wassenaar is het van groot belang te weten in hoever uit een dergelijk sterk ingrijpen in den natuurlijken toestand van dit duingebied, nadeelen kunnen voortvloeien. Naar wij vernemen, is het uit dien hoofde, dat ons gemeentebestuur een commissie heeft benoemd, teneinde haar over de te verwachten gevolgen voor te lichten. Deze commissie bestaat uit den heer E.D. van Dissel, directeur van het Staatsboschbeheer, voorzitter, en leden, de heeren : ir. J.P. van Lonkhuyzen, directeur van de Nederl. Heidemij., W. F.J.M. Krul, directeur van het Rijksbureau voor Drinkwatervoorziening, ir. K. Volkersz, rijkstuinbouwconsulent, G. Gerbranda, houtvester, alsmede dr. Jac. P. Thijsse, secretaris van de Vereeniging tot behoud van Natuurmonumenten. Wij meenen, dat de gemeente door de instelling dezer commissie een goede daad heeft verricht. Hoewel reeds duizenden zware motorwagens met zand dreunend door Wassenaar zijn weggevoerd, beslaat het afgegraven gedeelte, tengevolge van de hoogte van het duin, nog slechts een kleine uitgestrektheid. Het is dus nog niet te laat om in te grijpen. Moge de commissie echter met bekwamen spoed haar taak vervullen!
Nu kun je je afvragen, wat we onder dit laatste moeten verstaan. Op 4 november 1931 – dus bijna een jaar later – wordt het advies van deze commissie gepubliceerd onder de titel: Nadeel in velerlei opzicht.
De commissie komt tot de slotsom, dat de afgraving der duinen van de N.V. Bouwmaatschappij Duin Rel in hooge mate te betreuren is. De volgende argumenten worden genoemd:
Zo verdwijnt een duincomplex met het daaraan eigen natuurschoon.
De aangrenzende landgoederen zullen schade ondervinden tengevolge van de blootstelling aan de heerschende winden.
De waterhuishouding zal in niet geringe mate ongunstig worden beïnvloed.
Dit kan aanleiding geven tot toenemende werkeloosheid in de wintermaanden.
Of dit alles voldoende indruk gemaakt heeft, is mij niet bekend.
Carl Doeke Eisma
Zandafgraving bij de Klip. Foto Gemeentepolitie Wassenaar, mei 1933. Gemeentearchief Wassenaar.