In de vorige aflevering sloot ik af bij drogisterij Singelenberg. Verder doorlopend liep je langs de theetuin met schommels en een klein overdekt terras van Café Wentink (het nog maar kortgeleden afgebroken ‘Witte Huis’). Stamgast hier was o.a. loodgieter Buis, die menigmaal van zijn borreltje werd weggehaald, wanneer er ergens lekkage was. Hij kon heel mooi solderen!
Direct na Wentink kwam de toegang tot 'het buurtje’, een groepje wat verder van de Rijksstraatweg gelegen huizen. Vervolgens was daar op de hoek de bloemenzaak van Maarsen (later Ixora) met daarnaast de tabakswinkel van de familie Onderwater. Mevrouw Onderwater en haar zoon openden jaren later een kaaswinkel in het voormalige pand van Gerrit v. d. Zwaan. Naast Onderwater was de modelslagerij van Van Gugten (waar nu een apotheek is) met daarachter de viswinkel van Hoek en vervolgens de toegang tot de joodse begraafplaats. Tot slot was er op de hoek van het Kerkehout de kruidenierswinkel van Mulder. Vanaf de Wittelaan tot hier is op de apotheek na alle bebouwing inmiddels verdwenen.
Na het oversteken van het Kerkehout liep je langs huize Pluymestein (op de plaats van het huidige apartementencomplex) naar de Kerkeboslaan. Daar stond in die jaren viermaal daags een agent, die de scholieren hielp bij het oversteken van de Rijksstraatweg. Eenmaal in de Kerkeboslaan volgden de katholieke leerlingen deze laan naar de Piusschool dichtbij de kerk De Goede Herder, terwijl de leerlingen voor het protestants christelijk en het openbaar onderwijs linksaf de Teylingerhorstlaan namen, waar ter hoogte van de Bremhorstlaan opnieuw een scheiding plaatsvond.
Op 1 september 1939 liep ik aan de hand van mijn vader naar school, terwijl hij trachtte om mij in voor mij begrijpelijke woorden uit te leggen, dat de Duitsers Polen waren binnengevallen en dat er een oorlog was begonnen, die later de naam Tweede Wereldoorlog zou krijgen. Iedereen, die deze oorlog bewust in Wassenaar heeft meegemaakt, weet, dat ook het schoolonderwijs ernstig te lijden had van de bezetting. Daar was b.v. de vordering door de Duitsers van de Bloemcamplaanschool en zo kreeg ik les in o.a. de Piusschool en in de Kievietkerk, alwaar onze onderwijzers met grote inzet er iets van trachtten te maken, zelfs met momenten van plezier. Wie herinnert zich niet de fietswedstrijden in de pauzes rond de Kievietkerk? Het is dan voorjaar 1944 en in mei van dat jaar gooien de evacuaties nog meer roet in het onderwijs. Voor een periode van zes weken belandde ik op een streng christelijke school in Meerkerk, waar ik psalmen uit mijn hoofd moest leren. Eenmaal terug in juli, werd ik op de Piusschool bevorderd naar de zesde klas, maar een tweede evacuatie in september, de bombardementen op de lanceerbases van de V2 en de hongerwinter, stonden het laatste schooljaar volledig in de weg.
En zo liep ik uiteindelijk maar vijf van de zes jaar mijn weg naar school. Daarbij was het landgoed Wittenburg toen een vervelende sta-in-de-weg, want hemelsbreed woonde ik maar ongeveer zeshonderd meter van school. Ik heb in die jaren dus heel wat kilometers extra gelopen. Nu is Wittenburg ontsloten en heeft gaandeweg zijn geheimen prijsgegeven. En niet denkbeeldig is, dat binnen afzienbare tijd nog oorspronkelijk fotomateriaal via onze Historische Vereniging 'Oud Wassenaer’ op de website van de gemeente (het archief) toegankelijk zal zijn.
J.W. ten Veldhuys
Het Witte Huis aan de Rijksstraatweg ter hoogte van Het Kerkehout, 1972. Gemeentearchief Wassenaar.